Firmy, które decyduj? si? na prac? w bran?y audiowizualnej, musz? mie? wiele samozaparcia i determinacji, aby nie rzuci? tego wszystkiego "w diab?y" i nie zaj?? si? czym? mniej stresuj?cym. Aby jednak zaj?? si? wy??cznie stereo i to w dodatku na podbudowie lamp elektronowych, trzeba mie? w sobie ogromn? pasj? i troch? szale?stwa. EveAnna Manley, szefowa Manley Laboratories, Inc. z pewno?ci? ma i jedno, i drugie.

I tutaj powinien zacz?? si? krótki tekst opisuj?cy pocz?tki firmy. ?eby jednak niczego nie przekr?ci?, poprosi?em EvaAnn? o to, aby dla "High Fidelity OnLine" krótko sama opisa?a, sk?d si? wzi??a w tym "biznesie":

"Przyby?am do Kalifornii w roku 1989, kiedy to zrobi?am sobie przerw? w studiach na Columbia University, gdzie studiowa?am muzyk?. Chcia?am pracowa? w przemy?le zwi?zanym z muzyk?, musia?am wi?c zastanowi? si?, jakie mam mo?liwo?ci, a nie chcia?am ko?czy? studiów nie maj?c super pracy! Tak dosz?o do podpisania paru kontraktów, które zaproponowa? mi mój ojciec (pod koniec w lat 60' by? on w?a?cicielem znanej firmy AMPEG, sprzedaj?cej wzmacniacze gitarowe). W krótkim czasie pozna?am Davida i Luka Manleyów i ju? w lutym 1989 roku zacz??am pracowa? w VTL-u, ucz?c si? lutowa? i budowa? wzmacniacze lampowe. Po kilku miesi?cach awansowa?am i przenios?am si? do wydzia?u zajmuj?cego si? testowaniem i pomiarami, gdzie pracowa?am jako technik obs?uguj?cy sprz?t pomiarowy i pomagaj?cy przy projektowaniu prototypów. W roku 1990 David i ja pobrali?my si?. W tamtych czasach nie prowadzili?my dok?adnej dokumentacji, wi?c pracowa?am równie? pilnie, rysuj?c schematy wi?kszo?ci urz?dze?, które wówczas produkowali?my. Wkrótce potem zacz??am zarz?dza? procesem produkcyjnym i sprowadzaniem cz??ci do naszych konstrukcji. Przez te lata wiele si? nauczy?am i zdoby?am do?wiadczenie i sta?am si? - jak s?dz? - dobrym szefem zespo?u".

"Zespó?" jest w tym przypadku s?owem-kluczem, dobrze oddaj?cym stosunki panuj?ce w Manleyu. Za ka?d? sekcj? we wzmacniaczach tej firmy odpowiedzialny jest bowiem konkretny cz?owiek, za? Eva Anna czuwa nad ca?o?ci?. I tak: projektowaniem obwodów Snappera zaj?? si? Mitch Margolis, za? projektem transformatorów wyj?ciowych Joe Rodriguez. Projekt plastyczny- EvaAnna. To jednak tylko "poboczne" zaj?cie szefowej, poniewa? jest ona odpowiedzialna za d?wi?k wszystkich urz?dze? Manleya. In?ynierowie dopóty szlifuj? uk?ad, dopóty EvaAnna nie b?dzie zadowolona. Ludzie stoj?cy za urz?dzeniami s? zreszt? jednym z elementów, które odró?niaj? specjalistyczne firmy od gigantów elektroniki, urz?dzenia z "dusz?" od anonimowych produktów, które - wydawa?oby si? - zaprojektowa?y i wykona?y roboty.

D?WI?K

Snapper jest wzmacniaczem wykorzystuj?cym w sekcji wyj?ciowej lampy EL34. S? to uroczo brzmi?ce "ba?ki", które jednak rzadko mo?na spotka? w urz?dzeniach z wy?szej pó?ki. Ich d?wi?k jest ciep?y, bardzo przyjemny, organiczny, brakuje w nim jednak "kopa" i czystej góry. Snapper (podobnie jak ta?szy Stingray na lampach EL84) pokazuj? jednak, ?e uprzedzenia i stereotypy s? gwo?dziem do trumny poznania.

Snappery maj? bowiem pi?knie prowadzone pasmo - od najwy?szej góry po sam dó?. Charakterystyczne dla EL34 atrybuty, takie jak: perlisto?? góry, ciep?y ?rodek i zaokr?glony bas, w mniejszym lub wi?kszym stopniu s? wyczuwalne, jednak dodano do tego co? wi?cej, co wykorzystuj?c te przymioty, czyni z nich zalety. Ze Snapperów otrzymujemy mianowicie pe?ny i spr??ysty bas - taki, jaki przyzwyczaili?my si? s?ysze? z lamp KT88. Nie jest on wprawdzie tak zdyscyplinowany jak z urz?dze? solid-state w rodzaju YBA Passion 600, ani ze wzmacniaczy VTL VT-150 na lampach 6550, jednak zosta? dope?niony pe?nym i du?ym wy?szym basem, których w wymienionych wzmacniaczach brakuje. A jego praca - tak, wci?? mówimy o lampach EL34 - jest szybka, mocna i dynamiczna.

??czy si? on g?adko i "bezszwowo" ze ?rednic? (to jedna z zalet EL34) - pe?n? i nieco ciep??. G?os Johna Lennona z przepi?knie wydanej przez Mobile Fidelity p?yty "Plastic Ono Band" (UDCD 760, gold CD) by? ?adnie wype?niony i przyjemny. Chór gospel w utworze "Power to the People" mia? wymagan? mas? i pot?g?. Wraz z tymi elementami (to? to 100W na kana?) otrzymali?my szybki atak, a to w?ród EL34 jest unikat, nieledwie endenemiczny przypadek. S?ycha? to np. w piekielnie trudnym do poprawnego odtworzenia utworze "What Love is" Tomma Gulliona ("Greens and Blues", Naim CD060), gdzie perkusja nagrana zosta?a z du?? dynamik?. Manley odtworzy? j? z szybkim atakiem, mas? stopy i szybk? prac? werbli. To samo tyczy si? jednak "komercyjnych" nagra?, jak np. debiutu Michaela Bublé ("Michael Bublé", 143 Records/Reprise 48915 2), gdzie brzmienie chóru w nagraniu "Fever" równie? mia?o wymagany atak, który nie pozwala zla? si? d?wi?kom w jedn? ca?o??.

Manley unika pu?apki w jak? wpadaj? zazwyczaj konstrukcje, w których zastosowano EL34. Snapper nie maskuje bowiem wad nagrania. Nie podkre?la ich, na szcz??cie, jak np. YBA, ale i nie chowa. Na wspomnianej p?ycie Lennona s?ycha?, ?e nagranie jest lekko "podkr?cone" i u?yto sporo kompresji, a przy Bublé s?ycha?, ?e jego g?os jest miejscami przesterowany, nieco p?aski, a p?yta jest po prostu s?abo nagrana. Ciekawa - w tym kontek?cie - jest góra Manleya. Jak wspomina?em, charakterystyczna s?odycz i perlisto?? s? na miejscu, to potrafi jednak ka?dy wzmacniacz z EL-kami. W Snapperze dochodzi do tego wyrafinowanie, które pozwala ten zakres zró?nicowa? i to nie tylko w referencyjnych nagraniach, jak przygotowany przez "Hi-Fi Choice" sampler Naima, ale i w permanentnie przesterowanych kr??kach, których dobrym przyk?adem jest "Kid A" Radiohead (EMI/Parlphone 27753/2), gdzie dobrze s?ycha? by?o ró?nice w uderzeniu w blachy. Nie umkn??a równie? chropowato?? blach wsamplowanych w nagrania Portishead ("Portishead", Go!Beat 282 553-2), gdzie potwierdzi?a si? te? umiej?tno?? Manleya polegaj?ca na graniu pe?nym i g??bokim basem.

Góra tego wzmacniacza mog?aby by? opisana w ten sposób: lampy 300B i 845 rysuj? uderzenie w blachy czy szarpni?cie strun gitary w natychmiastowy sposób, z szybkim atakiem, tak jakby gitarzysta szarpn?? je na "raz". EL34 owo szarpni?cie "rozk?adane" jest na kilka sk?adowych, wprawdzie nie jest to jeszcze arpeggio, ale krótkie wydarzenie trwa tu o mgnienie oka d?u?ej. Daje to ow? s?odycz i perlisto??, ewidentne odst?pstwo od neutralno?ci, które jest jednak przyjemne i "fizjologiczne", wobec czego przechodzimy nad s?abo?ciami takiego przekazu do porz?dku dziennego. Snapper równie? "rozk?ada" uderzenie, ale robi to znacznie szybciej ni? inne wzmacniacze. S?ycha? wi?c delikatne "zaokr?glenie" góry, jednak jest ono na tyle niewielkie, ?e nie ma si? wra?enie "przyci?cia" tego zakresu, czy spowolnienia d?wi?ku.

Jedn? z lepiej nagranych p?yt z ci??k? muzyk? jest "October Rust" Type O Negative (Roadrunner RR 8874-2). Manley z t? pot?g? poradzi? sobie znakomicie - niski bas i szybka, pe?na ?rednica sprawi?y, ?e dobrze oddany zosta? rytmiczny aspekt muzyki, podobnie jak klimat obowi?zkowy dla w?a?ciwego oddania "ducha" tej muzyki (i nie chodzi o oddanie ducha przy jej s?uchaniu...). Scena d?wi?kowa jest przez Snappera nieco przybli?ana do s?uchacza, chocia? nie wychodzi przed g?o?niki. Wymiar w g??b jest ?adnie zaznaczony, ale to nie jest najmocniejsza strona tego urz?dzenia, podobnie jak umiej?tno?? ostrego rysowania instrumentów na scenie. Nie "wida?" wi?c rogów pomieszczenia, a scena ma kszta?t trapezu.

NA KONIEC

Bardzo mi si? Snapper spodoba?. Zachowuj?c to, za co si? kocha EL34, doda? jednocze?nie to, za co si? szanuje 6550. Wzmacniacz nie jest prosty w "akomodacji" w systemie: monobloki s? du?e i nie mieszcz? si? obok si? obok siebie nawet na tak szerokim blacie stolika jak w konstrukcji TomStone. Poza tym, Snapper najlepiej pracuje w uk?adzie zbalansowanym. Wej?cie RCA jest OK, ale przej?cie na XLR momentalnie pokazuje, ?e do tego urz?dzenie zosta?o stworzone. Rodzi to okre?lone problemy. Na tym poziomie cenowym nie ma za wiele zbalansowanych preampów. Warto wypróbowa? co? ze "stajni" Manleya, bo to do?? oczywisty ruch. Koniecznie trzeba te? pos?ucha? go z odtwarzaczem Ancient Audio Lector IV (z wyj?ciami XLR). Nie tak "koszernie", ale by? mo?e jeszcze lepiej b?dzie z Audionetem Pre1 G2. W?ród kolumn mo?na wybiera? do?? dowolnie, jako ?e 100W Manleya da rad? niemal wszystkiemu. Warto tylko zadba?, aby góra by?a czysta, a bas nie przesadzony. Tutaj koniecznie trzeba pos?ucha? JMLab-ów, KEF-a lub Danish Physic. Kiedy mu to zapewnimy, wówczas Snapper b?dzie jednym ciekawszych wzmacniaczy poni?ej 20 000 z?.

Wojciech Pacu?a

BUDOWA

Pi?kna konstrukcja, niekonwencjonalny wygl?d i czu?e in?ynierskie spojrzenie - to krótki opis budowy Snapera. A teraz d?u?szy:

?rodek urz?dzenia zosta? przedzielony grubym (5mm) ekranem z aluminium, separuj?c zasilacz od reszty uk?adu i usztywniaj?cym chassis. A zasilanie jest wyj?tkowo rozbudowane, z osobnymi uzwojeniami wtórnymi dla ka?dej sekcji i stabilizatorem napi?cia dla ?arzenia uk?adów wej?ciowych i napi?cia anodowego.