Wywiad przeprowadzono w sierpniu 2007 roku.
Rozmówcy:
EAM - EveAnna Manley,
GS - Grzegorz Swiniarski

GS: ChociaĹź osobiście jestem związany z hi-fi, to jednak działalność Manleya w pro-audio na początku bardziej przyciągnęła moją uwagę. Czytałem w jednym z wcześniejszych wywiadów, Ĺźe wasze obroty w 85 procentach pochodziły z sektora zawodowego. Jak teraz wygląda proporcja pro-audio do hi-fi?

EAM: W 2006 roku mieliśmy większy wzrost w hi-fi, głównie dlatego, Ĺźe aktywniej zajęliśmy się dystrybucją. Albert Schippits zajął się dealerami oraz regionalnymi wystawami na rynku północnoamerykańskim. Nasza obecność na rynkach zagranicznych teĹź się poszerzyła. Nasi europejscy partnerzy teĹź byli ostatnio znacznie bardziej aktywni. W ubiegłym roku hi-fi stanowiło około 18 procent naszych obrotów.

GS: Znam parę osób z kręgów pro-audio. Są to ludzie dość głęboko tkwiący w takich tematach jak przetwarzanie cyfrowe, impulsowe zasilacze i temu podobne rzeczy. Traktują oni lampy jako coś ściśle związanego z hi-fi, uĹźytecznego w pro-audio tylko do wzmacniaczy gitarowych i wzmacniaczy mikrofonowych. Jak to wygląda z Pani perspektywy? Czy opieracie się na rynkowej niszy przy sprzedaĹźy w sektorze pro-audio? A moĹźe społeczność pro-audio nie jest aĹź tak przyziemna jak to wynika z moich osobistych doświadczeń i jest coś takiego jak szersze zainteresowanie lampowym sprzętem pro-audio?

EAM: Inaczej niĹź to było w "starych dobrych czasach" kiedy nagrywało się na taśmę analogową, teraz kaĹźdy moĹźe nagrywać na twardy dysk komputera. Nie trzeba ponosić większych wydatków ani się specjalnie uczyć. Zbiegiem okoliczności (a moĹźe nie) obserwujemy teĹź regres talentów muzycznych oraz regres wiedzy o nagrywaniu w miarę jak przemysł staje się bardziej DIY (Do It Yourself - zrób to sam). Przemysł muzyczny jest na równi pochyłej od co najmniej dekady. W tym czasie, gdy talenty zanikają, a jakość dĹşwięku się obniĹźa widoczni stają się ludzie, ktorzy szukają sprzętu takiego jak nasz aby podratować sytuację. ChociaĹź nie obiecujemy, Ĺźe nasze korektory czy kompresory dadzą brzmienie takie jakie moĹźe uzyskać profesjonalny, doświadczony i twórczy realizator w studiu na światowym poziomie, to widzimy jednak ludzi, którzy mają nadzieję, Ĺźe zakup dobrego sprzętu poprawi brzmienie ich nagrań. To jest najłatwiejsza rzecz, jaką moĹźna zrobić. Jest to fałszywa droga na skróty, która nie zastąpi prawdziwego doświadczenia i prawdziwej wiedzy. Ale my sprzedajemy pudełka i na tym polega nasz interes. Chciała bym Ĺźebyśmy mogli sprzedać pogląd o tym jak waĹźna jest wiedza z dziedziny techniki nagraniowej i talent, nie wspominając juĹź o twórczym komponowaniu muzyki, dobrej aranĹźacji, muzykalności i tak dalej... wiem, Ĺźe jest to trochę cyniczne z mojej strony.

GS: Pozostańmy jeszcze trochę przy pro-audio. O ile pamiętam wyraĹźała Pani zadowolenie z tego, Ĺźe produkujecie zarówno pro-audio jak i hi-fi, dzięki czemu doświadczenia z jednej dziedziny pomagają w drugiej. Kiedy zastanawiam się nad wpływem hi-fi na sprzęt pro-audio to w pierwszej kolejności pojawia się myśl o jakości dĹşwięku. Czy rzeczywiście na tym polega największy wpływ czy są moĹźe inne inspiracje? Zdaję sobie sprawę, nie moĹźemy rozmawiać o szczegółach, bo to są firmowe tajemnice, ale czy mogła by Pani podać jakieś bardziej techniczen przykłady wpływu hi-fi na pro-audio?

EAM: Oczywiście, obydwa rynki wpływają na siebie nawzajem. Pamiętam jak w 1990 czy 1991 roku wzięłam ze sobą torbę kondensatorów do studia Jacksona Browne'a w Santa Monica aby wykonać pewne próby odsłuchowe. Sprawdzaliśmy jak te kondensatory brzmiały w stopniu wyjściowym naszego konwertera Reference DAC. Wówczas był to jeden z naszych pierwszych produktów korzystających z wtórnika White'a w stopniu wyjściowym. Całe popołudnie nasz przyjaciel Ed, kierownik i technik w studiu, pomagał nam i wlutowywał róĹźne kondensatory para po parze. A my mogliśmy słuchać i porównywać brzmienia poszczególnych konstrukcji, jak na przykład elektrolitów bez bocznika, elektrolitów z bocznikiem z kondensatorów foliowych, kondensatorów polipropylenowych, itd. Studio zapewniało kontrolowane warunki i dawało znakomity brzmieniowy punkt odniesienia do wyłowienia róĹźnic. Dawało bezpośredni dĹşwięk. Oprócz mnie było jeszcze kilku przyjaciół ze studia i wszyscy zgodziliśmy się co do tego co słyszeliśmy tego dnia.

GS: A teraz pytanie będące kontynuacją poprzedniego. A jak pro-audio wpływa na hi-fi? Czy chodzi tylko o niezawodność czy jest coś jeszcze? Mogła by Pani podać jakiś praktyczny przykład?

EAM: Bazując na zgodnej opinii powstałej tego dnia wybraliśmy najlepiej brzmiący typ do zastosowania w funkcji kondensatora sprzęgajacego we wtórniku White'a. Jest to część, której nadal uĹźywamy zarówno w produktach hi-fi takich jak Shrimp czy Steelhead, a takĹźe w róĹźnych rodzajach sprzętu pro-audio, jak wzmacniacze mikrofonowe, korektory czy limitery. Nie ma znaczenia czy w danym przypadku chodzi o sprzęt hi-fi czy pro-audio: jest to najlepiej działający stopień wyjściowy jaki znamy i wykorzystuje najlepszy brzmieniowo kondensator jaki udało się nam znaleźć, a po tych wszystkich latach okazał się on teĹź być wyjątkowo niezawodny! Praktycznie nie mieliśmy usterek z duĹźym kondensatorem 30uF RelCap. A zuĹźyliśmy ich dziesiątki tysięcy przez te wszystkie lata...

A więc moje przesłanie jest takie: dla nas pro-audio i hi-fi się krzyżują. Chcemy aby wszystkie nasze urządzenia miały znakomity dźwięk, były bardzo odporne oraz miały dobry serwis.

GS: Skoro juĹź zaczęliśmy mówić o niezawodności. Jest powszechna opinia, Ĺźe sprzęt lampowy jest mniej trwały i bardziej zawodny od sprzętu tranzystorowego. Co by powiedziała Pani komuś, kto z tego powodu bał by się kupić sprzęt Manleya?

EAM: CóĹź, lampy mają skończony Ĺźywot, podobnie jak Ĺźarówki. W przypadku małych lamp w przedwzmacniaczach i w naszym sprzęcie pro-audio, kiedy lampa się wypala, umiera ona cichą i spokojną śmiercią. Wystarczy tylko wyrzucić starą lampę i wstawić nową. Czasami układ wymaga ponownej kalibracji, na przykład dopasowania wzmocnienia czy ustawienia miernika, a to ze względu na to, Ĺźe lampy róĹźnią się między sobą. Natomiast lampy mocy we wzmacniaczach czasami odchodza w bardziej dramatyczny sposób. Z tego względu projektujemy dodatkowe bezpieczniki i zabezpieczenia, Ĺźeby gwałtownie strzelające lampy nie uszkodziły innych komponentów, jak choćby kosztowny transformator wyjściowy. Takie rzeczy się zdarzają. Nie zamierzam nikomu mówić, Ĺźe lampy się nie zuĹźywają, takĹźe klienci powinni wykonywać pewne rutynowe czynności ze swoim lampowym sprzętem. To tak jak z wymianą oleju czy opon w samochodzie. Lubię trzymać w bagaĹźniku samochodu trochę zapasowego oleju, zapasowe Ĺźarówki w garaĹźu. Tak samo moĹźna mieć na podorędziu zapasowy komplet lamp i bezpieczników. Dla mnie lampowy sprzęt jest łatwy do zrozumienia i łatwy do serwisowania. Części są duĹźe, a ścieĹźka sygnału jest oczywista. Trudniej jest znaleźć problem na cyfrowej płytce z montaĹźem powierzchniowym albo na płycie komputera.

GS: Z całym swoim doświadczenim bez wątpienia jest Pani ekspertem od lamp. Wśród audiofili są ludzie poświęcajacy bardzo duĹźo uwagi doborowi lamp. Czy inne osoby często pytają się Pani o opinie na temat róĹźnych wersji danego typu lampy?

EAM: Tak, oczywiście tak. Klienci muszą jednak pamiętać, Ĺźe my zajmujemy się produkcją na większą skalę, musimy kupować duĹźe ilości lamp dla naszych potrzeb. Moglibyśmy zrobić porównanie pomiędzy którąś z produkowanych obecnie i wykorzystywanych przez nas lamp, a jakąś rzadką lampą zrobioną 50 lat temu kupioną za setki dolarów poprzez eBay. I być moĹźe ta stara lampa okazała by się lepsza. Ale szczerze mówiąc nie ma to dla nas znaczenia, bo nie moĹźemy zdobyć duĹźych ilości tych rzadkich starych lamp, a poza tym nie jest to ekonomicznie racjonalne. Są całe internetowe społeczności entuzjastów lamp. TakĹźe eksperymentowanie ze starymi, unikalnymi lampami pozostawiamy klientom, którzy gotowi są poświęcić swój czas i robić to na własne ryzyko.

GS: Chciałbym teĹź zapytać o dobór lamp do sprzętu Manleya. Są takie podstawowe kwestie jak niezawodność, jakość dĹşwięku, powtarzalność, cena, dostępność. W pierwszej kolejności chciałbym zapytać jak trudno jest zebrać wszystkie niezbędne dane? A kiedy te dane są juĹź zebrane to jak trudne jest samo podjęcie decyzji? Moja własna perspektywa to tylko punkt widzenia majsterkowicza robiącego sprzęt DIY. Z tej perspektywy jest to bardzo kosztowna i Ĺźmudna część hobby.

EAM: Jak wspomniałam wcześniej wybór jest podyktowany dostępnością lamp. Nie moĹźemy oprzeć projektu na starej lampie, która nie jest juĹź dostępna w duĹźych ilościach. A nawet wśród duĹźych partii lamp zdarzają się partie lamp z odzysku, wyczyszczonych tak, Ĺźeby ładnie wyglądały. Jeśli sprawdza się setki lamp i są one w 80 procentach szumliwe to człowiek zaczyna być podejrzliwy. Czy są one uĹźywane? Czy moĹźe są to odrzuty z jakiejś innej firmy? Sprzedajemy nasze odrzuty na rynku. Zastanawiam się, który inny szczęściarz na nie trafił. Natomiast co do lamp z aktualnej produkcji to wybór zdaje się maleć z roku na rok. Fabryki są zamykane lub zmieniają właścicieli albo zmienia się jakość produkcji. Dostępność lamp z bieżącej produkcji to czynnik, który się nieustannie zmienia. Dlatego kiedy znajdziemy lampę odpowiedniego typu/marki/partii to robimy dużą inwestycję i kupujemy znaczną ilość aby zapewnić, Ĺźe nasze wyroby będą niezmienne w kolejnych latach. Zaś kiedy te lampy się skończą, a następne lampy są nieco inne, to dopasowujemy lekko projekt aby uzyskać jak najlepsze wyniki z lampą nowego typu. Nasz sprzęt jest projektowany, optymalizowany i kalibrowany dla tych lamp, które są w nim zamontowane zanim opuści on naszą fabrykę. Kiedy ktoś zastępuje jedne lampy innymi to przypadkowo zmienia parametry wzmacniacza. Czasami na lepsze. A czasami na gorsze. ZaleĹźnie od tego ile ktoś zapłacił za swoje unikalne stare lampy, to im wyĹźsza cena, tym bardziej ta osoba będzie skłonna "myśleć", Ĺźe zmiana jest na lepsze!

GS: Czy nadal preferuje Pani płyty winylowe w sporówaniu do CD?

EAM: O tak, zdecydowanie tak. Mam około tysiąca płyt z którymi dojrzewałam. I mam pewnie podobną ilość płyt CD. Mam wiele tytułów w obu formatach. Ze względu na wygodę, albo przy dłuĹźszych odsłuchach, do odtwarzacza powędruje płyta CD. Przykładowo kiedy muzyka gra w domu a ja pracuję, to nie chcę co 20 minut zmieniać płyty i skorzystam z CD. Ale bywa teĹź tak Ĺźe system brzmi płasko, bez Ĺźycia. Przeglądam moją kolekcję i widzę, Ĺźe mam teĹź ten sam album na winylu. Położę go na talerzu, włączę, usiądę w miejscu odsłuchu i nawet najgorsze ze starych płyt mają duĹźy, ekspansywny dĹşwięk w porównaniu z płaskim brzmieniem CD, czy co gorsza pliku MP3... Chciała bym Ĺźeby było inaczej, ale nie jest. Zwłaszcza ze Steelhead'em.

GS: Właśnie o Steelhead'a chciałem zapytać. Co prawda jest on produkowany ładnych parę lat, ale w czasie jego inauguracji rynek analogowy był już sektorem niszowym. Jak zapadła decyzja o produkcji Steelhead'a? Czy był to czysty biznes czy myślała Pani też o przedwzmacniaczu gramofonowym dla siebie?

EAM: Szczerze mówiąc mieliśmy ogromną dziurę w naszej gamie produktów z powodu braku osobnego przedwzmacniacza gramofonowego w póĹşnych latach 90-tych. Wszystkie nasze wcześniejsze przedwzmacniacze gramofonowe nie sprzedawały się dobrze. Nie były one łatwe w uĹźytkowaniu ani nawet w implementacji w systemie. Nie miały moĹźliwości zmiany obciążenia widzianego przez wkładkę, nie miały regulacji wzmocnienia. Poprzedni schemat, z którego korzystaliśmy we wzmacniaczach gramofonowych nie miał teĹź wystarczająco duĹźo czystego i cichego wzmocnienia abyśmy mogli się nim pochwalić. A więc nie było tam nic specjalnego. Wiedziałam, Ĺźe moĹźemy dać z siebie więcej, zwłaszcza jeśli zajmie się tym zadaniem Mitch Margolis. Mitch to bardzo twórczy i dokładny projektant. Kiedy usiedliśmy do dyskusji na temat projektu wiele cech wynikło z osobistych oczekiwań. Czego JA chiałabym od przedwzmacniacza gramofonowego?

GS: Wygląd sprzętu Manley'a jest oryginalny. Cała gama ma swoisty styl. Kto jest odpowiedzialny za tą część projektu? Jaki jest główny powód, Ĺźe sprzęt wygląda tak a nie inaczej? Czy jest to bardziej decyzja marketingowa czy raczej kwestia osobistego gustu?

EAM: Kierunek w jakim poszła estetyka naszego sprzętu hi-fi to zasługa Baltazara Hernandeza. On i ja pracujemy nad ergonomią i wyglądam naszych wyrobów. Zwykle na początku przekazuję mu ogólnikowy szkic, a on na tej podstawie wykonuje wiele rysunków i papierowych modeli. Analizujemy je i ustalamy punkt startowy, od którego ewoluuje układ elektroniczny. Zdecydowanie mamy jednak sytuację kiedy forma jest pochodną funkcji. Przykładowo, te boczne kolumy, które tak dobrze wyglądają spełniają waĹźną rolę: zakrywają zagięcia chassis oraz utrzymują wzmacniacz na odpowiedniej wysokości, na spiczastych kolcach. W wyniku tego zazębiania formy i funkcji nasze wyroby nie przypominają innych!

GS: Szczerze mowiąc nie sądziłem, Ĺźe sprawy funkcjonalne są aĹź tak waĹźnym czynnikiem. Moje następne pytanie jest podobnej natury. W porównaniu z wieloma innymi firmowymi witrynami, wasza witryna ma bardziej prywatny i osobisty charakter. Dlaczego zdecydowaliście się zrobić ja w ten sposób?

EAM: Mieliśmy witrynę od bardzo dawna, wydaje mi się, Ĺźe uruchomiliśmy ją w 1996. Od 1999 roku prowadziłam witrynę samodzielnie. Jest to całkiem duĹźa witryna z masą informacji, czasami bardzo szczegółowych informacji, specyfikacji, zdjęć, instrukcji uĹźytkownika. Dotyczy to teĹź poduktów dawno wycofanych. Co do wyglądu to jak sądzę przydadzą się jakieś poprawki. Ale co istotne, ogólna struktura pozwala na łatwą nawigację, a zamieszczone treści są bardzo szczegółowe. Mam nadzieję, Ĺźe juĹź niedługo znajdzie sie czas na zmianę wyglądu. Zwykle ludzie, którzy najbardziej narzekają na wygląd naszej witryny to projektanci witryn szukający pracy.

GS: Nie było moją intencją narzekanie na wygląd witryny. Moją uwagę przyciągnęło bogactwo osobistych informacji, które zostały opublikowane.

Teraz chciał bym zadać dłuĹźsze pytanie. Patrząc na firmę Manley moĹźemy powiedzieć, Ĺźe odniosła Pani sukces w interesach. Oprócz tego mam teĹź wraĹźenie, Ĺźe prowadzi Pani firmę na swój osobisty sposób. Rozwinę moĹźe nieco temat Ĺźeby precyzyjnie wyjaśnić o co mi chodzi. Jestem pewien, Ĺźe dba Pani o sprawy finansowe, relacje z dostawcami i odiorcami i wszelkie inne praktyczne sprawy związane z prowadzeniem interesów. Ale mam teĹź wraĹźenie, Ĺźe w przeciwieństwie do wielu innych ludzi nie obawia się Pani zignorować marketingowych mądrości ze szkół biznesu, jeśli tylko Pani własna opinia jest odmienna od powszechnych trendów. Często jestem zaskoczony, Ĺźe nawet ludzie prowadzący bardzo małe firmy szukają jakichś trnedów i wzorców do naśladowania. Na przykład dopasowują brzmienie swojego sprzętu do jakichś koncepcji marketingowych. Jakie jest więc Pani podejście do robienia interesów?

EAM: Coż, nie studiowałem w szkole biznesu. Zamiast tego studiowałam muzykę...

Sprowadziła bym to do następującej koncepcji. Jesteśmy nie tyle w branĹźy produkcyjnej co raczej w branĹźy usługowej. Na rynku jest wiele wspaniałych produktów. Niektóre zrobione w Chinach mają atrakcyjne ceny. Niektóre inne mają stratosferyczne ceny i przez to są nieosiągalne dla zwykłych ludzi. Czynnikem, który jak sądzę przyciąga ludzi do nas jest to, Ĺźe rzeczywiście dbamy o klientów. Prowadzimy witrynę, która jest pełna informacji o produktach, instrukcji obsługi, zdjęć, recenzji i daje wgląd do wewnątrz naszej firmy. Mamy na świecie dobrą sieć dealerów, w tym wielu takich, z którymi pracujemy od bardzo dawna. Dalej jest wparcie i serwis posprzedaĹźny. Jesteśmy znani z naszego znakomitego wsparcia technicznego. Staramy się teĹź utrzymywać zdrową strukturę firmy, z dobrą płynnością finansową i idealną historią kredytową. To buduje dodatkowe zaufanie u kientów, którzy mają pewność, Ĺźe będziememy działać jeszcze długo i będziemy mogli zająć się ich potrzebami. Trzeba traktować ludzi tak dobrze jak samemu chce się być traktowanym. Mamy wysokie standardy. Dla mnie taka praca ma sens. Sukces Manley Labs pod moim kierownictwem pokazuje, Ĺźe to działa.

GS: Czy była Panie kiedyś w Polsce? A jeśli nie to czy może taka wizyta jest w planie?

EAM: Do tej pory jeszcze nie byłam w Polsce, ale widząc aktywność w sprzedaży sprzętu pro-audio i hi-fi, chciała bym kiedyś do Polski przyjechać. Dziękuję.

GS: Bardzo dziękuję za czas poświęcony dla naszych czytelników.

Ĺşródło: www.hifi.pl